ზაფხული მოვიდა და მასთან ერთად იმ ადგილების მონახულების სურვილიც, სადაც ყოველდღიურ რუტინას თავს დავაღწევთ. იქნება ეს ბათუმის მზიანი სანაპირო, აჭარის საოცარი მთები, თუშეთის ექსტრემალური გზები თუ სვანეთის დიდებულება, შორი მანძილის გავლა ყოველთვის დიდ ემოციებთან და თავგადასავლებთან ასოცირდება.

თუმცა, იმისთვის, რომ თავგადასავალი უსიამოვნო სიურპრიზად არ იქცეს (მაგალითად, შუა გზაზე, მცხუნვარე მზის ქვეშ ევაკუატორის ლოდინად), აუცილებელია მანქანის სათანადო მომზადება. მთისა და ზღვის გზები სრულიად განსხვავებულ გამოწვევებს უყენებს ავტომობილს.

მოდით, ერთად გავიაროთ ის უმნიშვნელოვანესი ჩეკლისტი, რომელიც თქვენს საზაფხულო მოგზაურობას უსაფრთხოსა და კომფორტულს გახდის.

1. უსაფრთხოების საფუძველი: საბურავების პროტექტორის სიღრმე

როდესაც ბათუმის ავტობანზე 110 კმ/სთ სიჩქარით მიდიხართ ან მთის სერპანტინებზე მანევრირებთ, თქვენსა და ასფალტს (ან გრუნტს) შორის ერთადერთი კავშირი საბურავებია. საზაფხულო სიცხეში ასფალტის ტემპერატურა ხშირად 50°C-ს აჭარბებს, რაც საბურავების ცვეთასა და მათში წნევის მატებას იწვევს.

რატომ არის პროტექტორის სიღრმე კრიტიკული? გაცვეთილი საბურავი საგრძნობლად ზრდის სამუხრუჭე მანძილს. განსაკუთრებით საშიშია ეს საზაფხულო, მოულოდნელი თავსხმა წვიმების დროს (რაც ბათუმში იშვიათობა არ არის). დაბალი პროტექტორის მქონე საბურავი ვერ ასწრებს წყლის გამოდევნას, რაც იწვევს ე.წ. „აკვაპლანირებას“ (ავტომობილი სრიალებს წყლის ზედაპირზე და კარგავს მართვადობას).

როგორ შევამოწმოთ პროტექტორის სიღრმე?

• მინიმალური ზღვარი: კანონმდებლობით და უსაფრთხოების ნორმებით, საზაფხულო საბურავის პროტექტორის მინიმალური სიღრმე უნდა იყოს 1.6 მმ. თუმცა, შორ მანძილზე მგზავრობის წინ რეკომენდებულია იგი მინიმუმ 3 მმ იყოს.
• მონეტის ტესტი: თუ სპეციალური საზომი არ გაქვთ, გამოიყენეთ 1-ლარიანი მონეტა. ჩადეთ იგი პროტექტორის ღარში. თუ ვერცხლისფერი კანტი მთლიანად ჩანს, ეს ნიშნავს, რომ საბურავი სასწრაფოდ გამოსაცვლელია.
• წნევის შემოწმება: არ დაგავიწყდეთ წნევის შემოწმება ცივ საბურავებში (გზაში გასვლამდე). არასწორი წნევა ზრდის საწვავის მოხმარებას და საბურავის დაზიანების რისკს.

2. სიცოცხლის გარანტია: სამუხრუჭე სითხის დონე და ხარისხი

თუ ბათუმის გზა მეტ-ნაკლებად სწორი და მარტივია, მთის რეგიონები (ზემო აჭარა, ყაზბეგი, სვანეთი) მუხრუჭებისგან მაქსიმალურ დატვირთვას მოითხოვს. დაღმართზე ხშირი დამუხრუჭებისას სამუხრუჭე სისტემა საშინლად ცხელდება. აქ კი მთავარ როლს სამუხრუჭე სითხე თამაშობს.

სამუხრუჭე სითხე არის ჰიდრავლიკური სითხე, რომელიც გადასცემს ძალას თქვენი ფეხიდან უშუალოდ მუხრუჭის ხუნდებზე. იგი არის ჰიგროსკოპიული, რაც ნიშნავს, რომ დროთა განმავლობაში ჰაერიდან ტენს (წყალს) იწოვს.

რატომ არის ეს საშიში მთაში?

წყლის დუღილის ტემპერატურა გაცილებით დაბალია, ვიდრე სამუხრუჭე სითხის. როდესაც მთიდან ეშვებით და მუხრუჭს ხშირად იყენებთ, სისტემა ცხელდება. თუ სითხეში წყლის შემცველობა მაღალია, ის დუღილს იწყებს, ჩნდება ჰაერის ბუშტუკები და მუხრუჭის პედალი ხდება „რბილი“ ან საერთოდ ვარდება. ეს კი კატასტროფის ტოლფასია.

როგორ შევამოწმოთ სამუხრუჭე სითხე?

1. ვიზუალური შემოწმება: მოძებნეთ სამუხრუჭე სითხის ავზი კაპოტის ქვეშ. მასზე დატანილია ნიშნულები MIN და MAX. სითხე აუცილებლად მათ შორის უნდა იყოს (სასურველია მაქსიმუმთან ახლოს).
2. ფერის შემოწმება: ახალი სითხე გამჭვირვალე, ოდნავ მოყვითალო ფერისაა. თუ ის მუქი ყავისფერი ან შავია, ეს ნიშნავს, რომ მასში ბევრი ჭუჭყი და წყალია და სასწრაფოდ უნდა შეიცვალოს.
3. ხუნდები (კალოდკები): სითხის დონის კლებასთან ერთად, აუცილებლად შეამოწმეთ სამუხრუჭე ხუნდების სისქეც. თუ ისინი გაცვეთილია, მთაში წასვლა თვითმკვლელობის ტოლფასია.

3. ტექნიკური ჩეკლისტი: კაპოტის ქვეშ და მის მიღმა

საბურავებისა და მუხრუჭების გარდა, არსებობს კიდევ რამდენიმე დეტალი, რომელიც გზაში სიმშვიდეს შეგინარჩუნებთ:

• გამაგრილებელი სითხე (ანტიფრიზი): ზაფხულში საცობში დგომა ან მთაზე აღმართის აყოლა ძრავს ძალიან ტვირთავს. დარწმუნდით, რომ ანტიფრიზის დონე ნორმაშია, რათა ძრავი არ „აადუღოთ“.
• ძრავის ზეთი: შეამოწმეთ ზეთის დონე „შუპით“. თუ შეცვლის დრო ახლოვდება, უმჯობესია მოგზაურობამდე შეცვალოთ.
• საქარე მინის საწმენდები და სითხე: ზაფხულის მწერები და მტვერი მინას მალე აბინძურებს. კარგი ხილვადობა უსაფრთხოების მთავარი პირობაა.
• კონდიციონერი: ბათუმისკენ მიმავალ გზაზე, მზის გულზე, კონდიციონერის გარეშე მგზავრობა ნამდვილი წამება იქნება. შეამოწმეთ, ხომ არ სჭირდება მას ფრეონის დამატება.

4. კომფორტისა და საგანგებო სიტუაციების ნაკრები

სანამ საბარგულს საცურაო კოსტიუმებითა და სალაშქრო ზურგჩანთებით გაავსებთ, დარწმუნდით, რომ იქ არის:

კატეგორია	ნივთები, რომლებიც აუცილებლად უნდა გქონდეთ
უსაფრთხოება	პირველადი დახმარების აფთიაქი (განახლებული ვადებით), ცეცხლმაქრი, ამრეკლავი ჟილეტი და ავარიული გაჩერების ნიშანი.
ხელსაწყოები	სათადარიგო საბურავი (ე.წ. „ზაპასკა“ — შეამოწმეთ მასშიც წნევა!), დომკრატი, ქანჩის გასაღები („კლუჩი“) და კაბელები ელემენტის დასაქოქად („პერემიჩკები“).
გაჯეტები	მობილურის მანქანის დამტენი, ნავიგატორი (გადმოწერეთ ხაზგარეშე, Offline რუკები, რადგან მთაში ხშირად იკარგება კავშირი).
პირადი ნივთები	ბევრი სასმელი წყალი, მზისგან დამცავი კრემი და თბილი ტანსაცმელი (მთაში საღამოს საგრძნობლად გრილა).

შეჯამება

ავტო-მოგზაურობა ზაფხულის საუკეთესო ნაწილია. თავისუფლების შეგრძნება, როდესაც თავად გეგმავ მარშრუტს, ფასდაუდებელია. თუმცა, ეს თავისუფლება პასუხისმგებლობასთან ერთად მოდის.

გზაში გასვლამდე სულ რაღაც 30-წუთიანი შემოწმება — საბურავების პროტექტორის დათვალიერება, სამუხრუჭე სითხის შემოწმება და სითხეების დონის კონტროლი — დაგიზოგავთ ნერვებს, ფულს და რაც მთავარია, დაიცავს თქვენი და თქვენი მგზავრების სიცოცხლეს.

შეაკეთეთ, შეამოწმეთ, ჩაალაგეთ ბარგი, ჩართეთ საყვარელი მუსიკა და ისიამოვნეთ საქართველოს ულამაზესი ხედებით. მშვიდობიან მგზავრობას გისურვებთ!